Established 1999

PODRÓŻE SMAKUJĄ

4 grudnia 2013

Gulasz, Stefan i Madziary - 4.12

Rzecz tym razem o wyjątkowym w swoim położeniu i historii miejscu u naszych bratanków, w myśl porzekadła: Madziar-Polak dwa bratanki, do szabelki i do szklanki – pisze Barbara Gałczyńska.

Esztergom to miasto z bogatą historią i piękną panoramą z zamkowego wzgórza na zakole Dunaju. Swoją bogatą historię miasto zawdzięcza rodowi Arpadów, z którego wywodził się książę Vajk, syn króla Gezy, koronowany w 1001 roku jako Stefan I, późniejszy święty. Dużo wcześniejsze ślady osadnictwa odkryte przez archeologów wskazują na to, że obszar dzisiejszego zakola tej rzeki zamieszkiwały plemiona celtyckie aż do ekspansji rzymskiej, która zagościła na wiele stuleci. Cesarz Marek Aureliusz osobiście odwiedził naddunajską osadę. Z racji swego położenia Esztergom był w stanie rozkwitu aż do pierwszej inwazji tatarskiej w 1241.


 


Dalszym losom miasta towarzyszyły wciąż krwawe wydarzenia spowodowane nawałą tatarską bądź turecką. Położona nieopodal zamkowego wzgórza restauracja Csarda kusi swoim oryginalnym, wielce klimatycznym wystrojem i różnorodnością typowo węgierskich przysmaków. Z pewnością nie jest to odkrywcze, że smakiem Węgier był, jest i będzie gulyas. Była więc świetna okazja, by delektować się perełką lokalnej kuchni. Zaiste, to naprawdę madziarskie danie, bo gulaszowa tradycją wywodzi się od plemion koczowniczo-pasterskich z terenu Puszty i Niziny Panońskiej.


 


Gulasz podano w żeliwnym kociołku podgrzewanym specjalnym palnikiem znanym tam jako bogracz. Całości wykwintnego smaku dopelniały specjalne kluseczki esipetke. Po prostu… niebo!, a w harmonię smaku świetnie była wkomponowana lampka czerwonego wina Bor voros.


 


Węgrzy to mistrzowie wyrafinowanych kompozycji ziół, wśród których dominuje tymianek, oregano, pieprz, majeranek, kminek, szafran, no i oczywiście czosnek, pomidory, cebula i królowa nad wszystkie – papryka. Uprawia się jej na Węgrzech około 1000 odmian w różnych kształtach i smakach, od kolczyńskiej, chili, sygietyńskiej, po niezwykle ostrą czereśniową. Wszystkie są wonne i wybarwione pod słońcem Hungarii.


 


Nie sposób skosztować innych przysmaków, bo po gulaszowej uczcie wypadało jeszcze wstąpić do słynnych esztergomskich piwnic. Olbrzymia winiarnia mieści się pod zamkowym wzgórzem i dość późno otwiera swoje podwoje, bo od dwunastej, jako, że degustacja wina przy kolejnych bekach, to raczej wieczorowy temat, ale z pewnością warto posmakować słynnego tokajskiego Aszu, Minosegi Bor i koniecznie Szaraz, Byczą Krew. Na zdrowie! Egesegedre!


 


Następnego dnia musieliśmy opuścić bardzo życzliwych Madziarów. Po drugiej stronie Dunaju, w słowackim już Esztergomie nad miastem czuwa Jan III Sobieski na koniu. Tu stoczył ostatnią bitwę, umownie nazywaną wiedeńską odsieczą. Współczesny najazd turecki na zachód Europy ma inny wymiar, bo ekonomiczny.


 


No cóż, każdy szuka swojej przestrzeni i przystani, ale dobrze jest czasem być na walizkach, by móc podzielić się wrażeniami.


Tekst i zdjęcia: BARBARA GAŁCZYŃSKA

W wydaniu 145, grudzień 2013, ISSN 2300-6692 również

  1. FASCYNACJA MOTOCYKLOWA cz. 1

    Takie były moje początki - 22.12
  2. W IMR ADVERTISING BY PR

    Gotowe na Sylwestra IV
  3. RYNKI WSCHODZĄCE

    Co kupić, czego unikać - 20.12
  4. KRONIKA BYWALCA

    Jak Polak z Chińczykiem - 13.12
  5. UMIARKOWANY OPTYMIZM PRACODAWCÓW

    Perspektywy zatrudnienia - 11.12
  6. GOSPODARKA CHIN

    Co towarzysze upichcą? - 10.12
  7. PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ RODZINNA

    Pułapki nepotyzmu - 9.12
  8. LUBELSKI KLUB BIZNESU

    Prezes ambasadorem - 9.12
  9. MEDIATORY 2013

    Medialne lokomotywy - 9.12
  10. BIBLIOTEKA DECYDENTA

    Książę poetów - 23.12
  11. LADIES NIGHT

    Wesołe wróżenie w IMR - 2.12
  12. LOBBING NAUKOWY W PRAKTYCE

    Przejrzystość decyzji publicznej w Europie - 5.12
  13. PODRÓŻE SMAKUJĄ

    Gulasz, Stefan i Madziary - 4.12
  14. CZŁOWIEK I MASZYNA

    Komu roboty zabiorą miejsca pracy - 4.12
  15. DLA KONESERÓW

    Dobry rok dla whisky - 4.12
  16. LEKTURY DECYDENTA

    Wajda podejrzany - 10.12
  17. FILOZOFIA I DYPLOMACJA

    Wielka przegrana w Wilnie - 4.12
  18. MOIM ZDANIEM

    Opinie, komentarze, sugestie
  19. DECYDENT SNOBUJĄCY

    Wtorek, 31.12 – Ślina na języku
  20. SZTUKA MANIPULACJI

    Wykręt mentorski - 2.12
  21. I CO TERAZ?

    Ten język giętki - 2.12